Rondtrekkende schaapskudde: een win-win voor natuur, landbouw en landschap (case Voeren en Riemst).
Tot ongeveer de helft van de twintigste eeuw hoedde de dorpsherder de schapen van de dorpsbewoners doorheen het omliggende agrarische landschap en werden zo woeste gronden beheerd. De mest die de schapen produceerden werd gebruikt op de velden. De wol, de melk en
het vlees waren interessante bijproducten. Door o.a. de economische vooruitgang, schaalvergroting in de landbouw, opkomst van kunstmest, het omzetten van woeste gronden naar akkers of graasweiden voor koeien, raakte dit systeem helaas in onbruik..
Toch zien we dat de interesse vandaag voor het hoeden en drijven van schapen opnieuw toeneemt. Dat komt door de meerwaarde van schapenbegrazing, bijv. op ecologisch vlak. We zien dat landbouwers ook op zoek gaan naar nieuwe verdienmodellen. Die ontwikkeling is hoopvol en daar willen we met dit project op inspelen.
In dit project willen we de economische en functionele haalbaarheid van schapenbegrazing met een geherderde kudde onderzoeken en duurzaam uitbouwen in functie van landschapsbeheer. Daarbij wordt bekeken hoe schapenbegrazing structureel verankerd kan worden in het beheer van holle
wegen, bermen, wachtbekkens en andere publieke gronden van gemeenten, of dit als verdienmodel voor de landbouw een plek kan krijgen en of bijkomend voor het onderhoud van percelen van particulieren en landbouwers schapen ingezet kunnen worden. Het systeem zal als demo uitgewerkt worden voor de gemeenten Voeren en Riemst, evt. met uitbreiding naar Kortessem en Bilzen-Hoeselt.
Per projectonderdeel vertaalt zich dit in de onderstaande acties:
- Uitbouw overkoepelende coördinatie, gemeentegrensoverschrijdende samenwerking en een community rond schapenbegrazing
- Opmaak en uitvoering van een operationeel en (gemeente)grensoverschrijdend begrazingsplan voor Voeren en Riemst
- Economische haalbaarheid van een geherderde kudde
- Communicatie, sensibilisering, educatie